Activiteitenrapport 2009 Federale overheidsdienst binnenlandse zaken

Civiele Bescherming

• Inleiding
• Opdrachten
• Gespecialiseerde teams
• DICa-DIR
• Personeelsbestand in 2009
• Interventies in 2009

Inleiding

De Civiele Bescherming (CB) is een federale hulpdienst die beheerd wordt door de Algemene Directie Civiele Veiligheid (ADCV).De civiele Nescherming telt momenteel zes operatiaonele eenheden, die verspreid zijn over het Belgische grondgebied. Ze zijn gelegen in :

• Brasschaat (tegen Antwerpen)
• Crisnée (tegen Luik)
• Ghlin (tegen Bergen)
• Jabbeke (tusssen Brugge en Oostende)
• Libramont (in de provincie Luxemburg)
• Liedekerke (in de provincie Vlaams-Brabant, dicht bij Brussel) 

Door op iedere eenheid te klikken, bekomt u meer informatie over deze.

De Civiele Bescherming intervenieert enkel op vraag van de brandweer of van de overheid (Burgemeester, Gouverneur, Magistraat,...)

In 2009 heeft de Directie Operaties een tevredenheidsenquête uitgevoerd bij haar klanten. De tevredenheidscijfers van de gebruikers geven aan dat:

• 97% van de klanten van de CB tevreden is over de prestaties van de eenheden van de CB,
• 81% van de klanten tevreden is over de interventietermijnen,
• 95% van de klanten tevreden is over de oplossingen en over het materieel meegebracht op de plaats van de interventie,
• 95% van de klanten tevreden is over de relaties met de eenheden van de CB
  

Top 

Opdrachten

De Civiele Bescherming heeft de volgende opdrachten:

• Versterking van de brandweer 
• Technische hulpverleningswerkzaamheden
• Strijd tegen vervuiling
• Hulp bij overstromingen
• Telecommunicatie en coördinatie
• Preventieve opdrachten
• Alarmering van de bevolking
• Logistieke steun

Klik hier om meer informatie over deze opdrachten te bekomen.

 Top  

Gespecialiseerde teams

De leden van de Civiele Bescherming worden, naast hun terugkerende interventies, ook opgeroepen voor interventies waar er bijzondere technieken voor nodig zijn. Sommige noodsituaties vereisen immers gespecialiseerde bekwaamheden.

Om meer te weten over deze gespecialiseerde interventies, klik op één van de thema's die hieronder staan opgelijst.

• Duikers
• Groep voor redding en interventie op moeilijke plaatsen (GRIMP)
• Speleohulpverlening
• IBIS   *
• Kynologenhulp

 

Samenwerking tussen de Civiele Bescherming en de Politie: Werken met doden, voor de levenden

 

De groep IBIS is een team dat de Civiele Bescherming verbindt met het DVI-Team  van de Federale Politie, bij necrosearch-operaties . Opdat deze samenwerking optimaal zou verlopen, werd er een opleiding georganiseerd door de Federale Politie voor de toekomstige leden van de groep IBIS. De kandidaten werden gedurende een week ingeleid in alle aspecten van de necrosearch: identificatie van vermiste personen, deontologie, opgravingstechnieken, ... Het belang van een nauwkeurige methodologie werd benadrukt, want een opgraving kan niet overgedaan worden en de begane fouten kunnen niet rechtgezet worden. Men mag niet vergeten dat de door DVI uitgevoerde opgravingen plaats hebben in het kader van een gerechtelijk onderzoek en dat een slordigheid tijdens een necrosearch-operatie kan leiden tot het onherroepelijk verdwijnen van bewijsmateriaal.

De inbreng van personeel en materieel van de Civiele Bescherming is een pluspunt om het succes van deze operaties te verzekeren. Van zodra de onderzoekszone afgebakend is, laten de personeelsleden immers een kraan tussenkomen en begint een lange zeefoperatie om geen enkele aanwijzing over het hoofd te zien. De gehele complementariteit tussen deze personeelsleden van de Civiele Bescherming, de hondengeleiders, de wetenschappelijke deskundigen en de Politie laat toe om moeilijke ontdekkingen te overwinnen en maakt van deze specialiteit een echt teamwerk. En, wanneer men de leden van de groep IBIS vraagt waarom ze ervoor gekozen hebben om deze opleiding te volgen, antwoordt een groot aantal: « geconfronteerd worden met een verdwijning is een van de grootste rampen die een familie kan meemaken; dit uiterst menselijk aspect is de reden waarom ik me ingeschreven heb »...

 

*   In de Egyptische mythologie werden de goden afgebeeld met een menselijk lichaam en een dierenkop.  De god Thot had de kop van een grote witte ibis (koningsibis). Hij werd door de oude Egyptenaren beschouwd als de griffier en archivaris van de goden, houder van het dodenboek.  Wanneer het hart van de dode gewogen werd, noteerde Thot het gewicht in dit boek. Hij was eveneens de beschermer van de doden, die hij de weg wees door de onderwereld. Daarom is de afbeelding van de koningsibis gekozen voor de necrosearchoperaties.

Top  

---

DICa-DIR

Het Detachement voor interventie bij rampen in het buitenland (DICa-DIR) komt tussen bij internationale  B-FAST-operaties (Belgian First Aid & Support Team). De leden ervan behoren tot de operationele eenheden van de Civiele Bescherming of tot de brandweer.

Interventies in 2009 :

Op 30 september 2009 verwoeste een aardbeving met een kracht van 7,6 op de schaal van Richter het Indonesische eiland Sumatra. Op vraag van de lokale overheden besliste onze regering om B-FAST op interventie te sturen.

meer leezen....

Personeelsbestand Operationele Eenheden Civiele Bescherming (op 31 december 2009)

A. Statutairen en contractuelen

De operationele eenheden bestaan enerzijds uit administratief en vakpersoneel dat zijn functie
uitoefent in dagdienst, en anderzijds uit operationeel personeel dat in continudienst werkt. De
operationele personeelsleden voeren een prestatie uit van 24 uren gevolgd door 72 uren rust.
Tijdens die rustperiode kunnen ze evenwel opgeroepen worden in geval van rampen of zware
interventies.

 ( 9Ko)

Vrijwilligers (op 31 december 2009)

De Civiele Veiligheid telt 608 vrijwillige personeelsleden die door de eenheidschefs ter
versterking kunnen worden opgeroepen bij omvangrijke interventies. De vrijwilligers hangen af
van de verschillende eenheden, naargelang hun woonplaats.

 Naar aanleiding van een reorganisatie van dit personeel, zijn er voortaan twee categorieën vrijwillige personeel:

• De « leden van het vrijwillig personeel », of « kernvrijwilligers » zijn toegewezen aan een eenheid. Ze nemen deel aan dezelfde types interventie als het beroepspersoneel. Ze verbinden zich er bovendien toe beschikbaar te zijn voor een bepaald minimumaantal prestaties per jaar.
• De « federale reserve », samengesteld uit de « reservisten »: ze worden opgeroepen ter versterking van het beroepspersoneel en van het vrijwillig personeel voor minder technische en minder gespecialiseerde opdrachten. In de toekomst zal er geen rechtstreekse aanwerving meer plaatsvinden voor deze personeelscategorie.
  

Top 

Verdeling van het aantal interventies per eenheid in 2009

Overzicht van het aantal interventies van de Civiele Bescherming sinds 2001 (naar aard):

 ( 8Ko)

Voorbeelden van interventies en activiteiten in 2009

Tekort aan drinkwater in de regio van La Louvière: interventie van de Civiele Bescherming van 12 tot 22 januari 2009

Van 12 januari 2009 tot een tiental dagen erna zaten in La Louvière en omgeving iets meer dan 30.000 aansluitingen zonder drinkwater.
Door de dooi vertoonden de soms oude leidingen immers talrijke breuken.
Om de lekken te lokaliseren zodat deze situatie opgelost kon worden, was het nodig om grote delen van het waterleidingsnet af te sluiten.

Het provinciaal noodplan werd afgekondigd en er vonden verschillende crisisvergaderingen plaats op provinciaal niveau.
De hulp van het leger en de Civiele Bescherming werd ingeroepen.

De Civiele Bescherming van Ghlin stond meerdere dagen in voor de bevoorrading met drinkwater:

• verdeling van waterzakjes aan de bevolking en aan de brandweerdienst, waar de bevolking zich kon komen bevoorraden uit een voorraad;
• plaatsing van reservoirs op strategische plaatsen in de stad, waar de gezinnen uit La Louvière 24u/24 water konden komen halen;
• heen-en-weerrijden van tankwagens om het ziekenhuis van Jolimont, dat zich op een hoog punt van het net bevindt, te bevoorraden, en om de watertorens van de regio te vullen die leegliepen door de buitengewone lekken.
  

Top

Brand in de Carolus Borromeuskerk in Antwerpen

Op 30 augustus 2009 werd de hulp van de Civiele Bescherming ingeroepen naar aanleiding van een spectaculaire brand in de Carolus Borromeuskerk op het Hendrik Conscienceplein in Antwerpen.

Ook al heeft deze beroemde jezuïetenkerk intussen veel van haar uitstraling verloren, toch is ze een ware kunsttempel gebleven. De kerk is eigenlijk een toonbeeld van de religieuze barokarchitectuur. Ze is tevens de Rubenskerk bij uitstek. Rubens schilderde hier niet alleen enorm vaak, hij ontwierp eveneens de beeldhouwdecoraties van de kerk.

Dankzij de snelle interventie van de brandweerdiensten werd de vernietiging van vele kunstwerken vermeden. Toch werden de dwarsbalken van de kerk bijna volledig vernield door de vlammen. Om te vermijden dat de kerk zou instorten, werden zowel de brandweerdiensten als de Civiele Bescherming gemobiliseerd met het nodige stutmaterieel.

Uit de eerste bevindingen van de branddeskundige blijkt dat de brand waarschijnlijk veroorzaakt werd door een oververhitting van de houten gaanderijvloeren door de verlichtingsspots.

Top

Een dode walvis spoelt aan in de haven van Antwerpen...
De Civiele Bescherming ruimt het kadaver van het dier op!

In de nacht van 21 op 22 september 2009 werd een dode bultrugwalvis gevonden die aangespoeld was nabij de Berendrechtsluis aan de ingang van de haven van Antwerpen. Het dier van zo'n 12 meter lang en met een gewicht van meer dan 20 ton werd gedood op zee bij een botsing met een schip. Het drijvende kadaver werd meegevoerd naar Antwerpen tot aan de monding van de Schelde.

Om het dier weg te halen, deed de politie beroep op de havenbrandweer, op de Civiele Bescherming van Brasschaat en zelfs op een firma met een voldoende sterke kraan om het levenloze lichaam van deze reusachtige walvis te dragen en uit het water te halen!

Vanaf 8u30 zijn de personeelsleden van de civiele veiligheid niet zonder de nodige moeite gestart met het weghalen van het stoffelijk overschot van dit enorme zeezoogdier. De sleepdiensten, die actief samenwerkten met de brandweer en de Civiele Bescherming, sleepten het dier voort en dienden hierbij te vermijden dat de walvis uit de netten gleed en zo terug zou afdrijven. De walvis werd uiteindelijk met de grootst mogelijke voorzichtigheid neergelegd op het strand van Sint-Anneke zodat het dier niet terug in het water zou vallen en meegesleurd zou worden met de stroom...

Daar hebben wetenschappers de levenloze vinvis eerst onderzocht en daarna hebben ze er stalen van genomen om in het laboratorium te analyseren.

Dan was het aan de 6 personeelsleden van de Civiele Bescherming van Brasschaat om het dier in stukken te snijden om het te ontmantelen. De resten van het dier konden zo gemakkelijk vervoerd worden naar de gespecialiseerde verwerkingsfirma voor de opruiming van de walvis.

Op 5 maart 2006, had de Civiele Bescherming van Jabbeke al een op het strand van Nieuwpoort aangespoelde dode walvis opgeruimd. Het dier stierf eveneens aan de gevolgen van een aanvaring.

Top 

Open Bedrijvendag: de Civiele Bescherming toont zich als burger, maakt zich bekend en rekruteert vrijwilligers

Een onderneming leeft en werkt in een omgeving, een gemeenschap, enz.; ze maakt actief deel uit van deze entiteiten. De eenheden van de Civiele Bescherming ontsnappen niet aan deze realiteit van onze samenleving en de medewerkers ervan kunnen dan ook niet verschranst achter de muren en het traliewerk van hun kazerne leven.

Daarom neemt de Civiele Bescherming sinds enkele jaren telkens deel aan de Open Bedrijvendag: die dag openen een Franstalige en een Nederlandstalige eenheid – die elk jaar verschillen – hun deuren voor het grote publiek, dat ze op een enthousiaste en professionele manier ontvangen. In 2009 werd het evenement op zondag 4 oktober tegelijkertijd in Ghlin en Jabbeke georganiseerd.

Deze deelname van de Civiele Bescherming aan een nationale manifestatie met een grote bijhorende mediacampagne die in de loop der jaren een zekere bekendheid heeft verworven, sluit aan bij de wil om aan onze medeburgers, in een gezellige sfeer, zo veel mogelijk te tonen:

• De gevarieerde en complexe activiteiten van deze hulpdienst, die nog te vaak miskend wordt door het publiek.
• De knowhow en de motivatie van haar medewerkers.
• De niet te verwaarlozen maatschappelijke rol die een organisatie als de Civiele Bescherming vervult, vooral in de nabijheid, alsook haar vermogen om open te staan voor de lokale overheden.

Tijdens de Open Bedrijvendag hebben de personeelsleden van de Civiele Bescherming de achtergronden van hun interventies onthuld, hun materieel in detail voorgesteld en talrijke demonstraties – de een nog verrassender dan de andere – gegeven:

• Demonstratie van interventies in de hoogte (GRIMP).
• Demonstratie van reddingsoperaties met onder puin bedolven personen door de hondenbrigade te Ghlin (nabij Bergen).
• Demonstratie van interventies om Noordzeevervuiling te bestrijden te Jabbeke (tussen Brugge en Oostende).
• Demonstratie van operaties met gaspakken.

Het programma werd vervolledigd met spelen voor de kinderen, een expositie van de interventievoertuigen en van hun accessoires en om de dag, die in het teken stond van de aanwerving van vrijwilligers, te bekronen, speelde het personeel van Ghlin en Jabbeke voor gids tijdens een volledige rondleiding in hun kazerne.
 
De rekrutering van vrijwilligers voor alle eenheden van de Civiele Bescherming werd tijdens de Open Bedrijvendag 2009 naar voren geschoven.
Een vrijwillig personeelslid is iemand die naast zijn beroepsactiviteiten ook prestaties levert voor de Civiele Bescherming. Hij krijgt hiertoe een specifieke opleiding en wordt vergoed in functie van het aantal interventies waaraan hij deelneemt. Er werd een informatiestand opgezet in de eenheden die deelnamen aan de Open Bedrijvendag; iedereen kon er inlichtingen krijgen over de vrijwilligers van de Civiele Bescherming (arbeidsvoorwaarden, selectiecriteria, ...).
Alle gemotiveerde talenten konden zich kandidaat stellen als vrijwilliger van de Civiele Bescherming.

Top